molla.az loqosumolla.azİslamı öyrən, doğru yaşa.

Quran hekayələri

Xarabalıqdan keçən adam hekayəsi

Yüz il ölü qalıb dirilən adam və ölümdən sonra dirilmənin dəlili

  • Yayımlandı:
  • Yeniləndi:
  • Bəqərə surəsi, 259
  • #Xarabalıqdan keçən adam hekayəsi
  • #Quran hekayələri
  • #Bəqərə surəsi
  • #Üzeyr
  • #ölümdən sonra dirilmə
  • #qiyamət dəlili
  • #Bəqərə 259

Qısa məlumat

Surə
Bəqərə surəsi, 259
Mövzu
Ölümdən sonra dirilmə (qiyamət)
Müddət
Allah onu yüz il ölü saxladı
Möcüzə
Yemək-içki xarab olmadı, uzunqulaq yenidən dirildi
Adı
Ayədə adı çəkilmir; rəvayətə görə Üzeyr olduğu deyilir

Xülasə

Xarabalıqdan keçən adam hekayəsi Bəqərə surəsinin 259-cu ayəsində, tək bir ayədə nəql olunur. Damları üstünə çökmüş, xarabaya dönmüş bir şəhərin yanından keçən adam «Allah buranı ölümündən sonra necə dirildəcək?» deyə düşünür. Bunun üzərinə Allah onu yüz il ölü halında saxlayır, sonra dirildir. Ona elə gəlir ki, bir gün, ya da onun bir hissəsi qədər qalmışdır. Allah ona pozulmayan yeməyini, sümükləri bir araya gəlib yenidən dirilən uzunqulağını göstərir. Bütün bunları görəndən sonra adam «İndi bilirəm ki, Allah hər şeyə qadirdir» deyir. Hekayə ölümdən sonra dirilmənin, yəni qiyamətin Allah üçün asan olduğuna canlı bir dəlildir.

Hekayə

  1. Xarabalıq qarşısında verilən sual

    Bir adam damları üstünə çökmüş, tamamilə xarabaya dönmüş bir şəhərin yanından keçdi. Bu mənzərəyə baxıb öz-özünə dedi: «Allah buranı ölümündən sonra necə dirildəcək?» (Bəqərə, 259).

    Bu, inkar deyil, insan ağlının ölümdən sonra dirilməyi təsəvvür etməkdə çətinlik çəkməsi idi. Allah da bu suala sözlə deyil, birbaşa yaşadaraq cavab verdi.

  2. Yüz illik ölüm və dirilmə

    Allah onu yüz il ölü halında saxladı, sonra yenidən diriltdi və soruşdu: «Nə qədər qaldın?» Adam cavab verdi: «Bir gün, ya da günün bir hissəsi qədər.»

    Allah buyurdu: «Xeyr, sən yüz il qaldın» (Bəqərə, 259). Beləcə adam anladı ki, zaman Allahın əlindədir; yüz il ona bir gün kimi keçmişdi.

  3. Dəlillər: yemək, uzunqulaq və sümüklər

    Allah ona üç dəlil göstərdi. Əvvəlcə yeməyinə və içkisinə baxmağı buyurdu: yüz il keçməsinə baxmayaraq onlar hələ də pozulmamışdı. Sonra uzunqulağını göstərdi.

    Allah sümükləri necə bir araya gətirib ət ilə örtdüyünü onun gözü qarşısında göstərdi (Bəqərə, 259). Hər şey aydın olanda adam dedi: «İndi bilirəm ki, Allah hər şeyə qadirdir.» Allah onu insanlar üçün bir ibrət nişanəsi etdi.

  4. Adı və hekayənin ibrəti

    Ayədə bu adamın adı çəkilmir. Bəzi təfsir alimlərinə görə o, Üzeyr (ə.s) ola bilər, lakin bu qəti deyil və Quran adı açıqlamır; ona görə də adın dəqiq söylənməsi doğru deyil.

    Hekayənin əsas ibrəti ölümdən sonra dirilmənin, yəni qiyamətin haqq olmasıdır. Yeməyin pozulmaması zamanın Allahın hökmündə olduğunu, uzunqulağın diriltilməsi isə Allahın ölünü diriltmə qüdrətini gözlə görünən bir dəlilə çevirdi.

Açar ayələr

Bəqərə surəsi, 259

أَوْ كَالَّذِي مَرَّ عَلَى قَرْيَةٍ وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَى عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّى يُحْيِي هَذِهِ اللَّهُ بَعْدَ مَوْتِهَا فَأَمَاتَهُ اللَّهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهُ قَالَ كَمْ لَبِثْتَ قَالَ لَبِثْتُ يَوْمًا أَوْ بَعْضَ يَوْمٍ قَالَ بَلْ لَبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانْظُرْ إِلَى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ وَانْظُرْ إِلَى حِمَارِكَ وَلِنَجْعَلَكَ آيَةً لِلنَّاسِ وَانْظُرْ إِلَى الْعِظَامِ كَيْفَ نُنْشِزُهَا ثُمَّ نَكْسُوهَا لَحْمًا فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُ قَالَ أَعْلَمُ أَنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ

Oxunuşu
Əv kəlləzi mərrə əla qəryətin və hiyə xaviyətun əla 'uruşiha, qalə ənna yuhyi həzihillahu bə'də məvtiha. Fəəmatəhullahu miətə amin summə bə'əsəh. Qalə kəm ləbist? Qalə ləbistu yəvmən əv bə'zə yəvm. Qalə bəl ləbistə miətə amin, fənzur ila tə'amikə və şərabikə ləm yətəsənnəh, vənzur ila himarikə və linəc'ələkə ayətən linnas, vənzur iləl-'izami kəyfə nunşizuha summə nəksuha ləhma. Fələmma təbəyyənə ləhu qalə ə'ləmu ənnəllahə əla kulli şəy'in qədir.
Mənası
Yaxud damları üstünə çökmüş, xarabaya dönmüş bir şəhərin yanından keçən kəs kimi. O dedi: «Allah buranı ölümündən sonra necə dirildəcək?» Bunun üzərinə Allah onu yüz il ölü halında saxladı, sonra dirildib soruşdu: «Nə qədər qaldın?» O dedi: «Bir gün, ya da günün bir hissəsi qədər.» Allah buyurdu: «Xeyr, sən yüz il qaldın. İndi yeməyinə və içkinə bax, hələ də xarab olmayıb. Uzunqulağına da bax! Səni insanlar üçün bir ibrət (nişanə) edək deyə (belə etdik). O sümüklərə bax, onları necə bir araya gətirir, sonra da ət ilə örtürük.» Ona hər şey aydın olanda dedi: «İndi bilirəm ki, Allah hər şeyə qadirdir.»

Quranda

Bu hadisə yalnız Bəqərə surəsinin 259-cu ayəsində, bütün hekayə tək bir ayədə nəql olunur. Ayə İbrahim (ə.s) ilə Nəmrudun mübahisəsindən (258) sonra gəlir və ölümdən sonra dirilmə mövzusunu davam etdirir. Bəzi təfsir alimlərinə görə bu adam Üzeyr (ə.s) ola bilər, lakin ayədə adı açıqlanmır; ona görə də adının qəti şəkildə söylənməsi doğru deyil.

İbrətlər və hikmətlər

  • Allah ölünü diriltməyə qadirdir; ölümdən sonra dirilmə, yəni qiyamət haqdır.
  • Zaman Allahın hökmündədir; yüz il bir gün kimi keçə bilər.
  • İman gözlə görülən dəlillərlə qüvvətlənir; adam möcüzəni görüb «Allah hər şeyə qadirdir» dedi.
  • Şübhə düşünməklə deyil, Allahın qüdrətini dərk etməklə aradan qalxır.

Mənbələr

İstinadlar Quran ayələrindən, mövcud səhih hədislərdən və etibarlı elmi mənbələrdən seçilir.

  • QuranBəqərə surəsi, 259

    Xarabalıqdan keçən adamın yüz il ölü saxlanıb diriltilməsi, yeməyinin pozulmaması və uzunqulağının bərpası bu ayədə nəql olunur.

  • Elmi mənbəTDV İslam Ansiklopedisi, «Üzeyir»

    Bəqərə 259-da adı çəkilməyən şəxsin bəzi təfsirlərdə Üzeyr sayılması və bu kimliyin qəti olmaması haqqında elmi məlumat üçün istinad olunmuşdur.

Əlaqəli hekayələr

Quranda keçən digər qissələr.

Tez-tez verilən suallar

Bu hekayə haqqında ən çox soruşulanlar.

  • Xarabalıqdan keçən adam hekayəsi nədir?

    Xarabalıqdan keçən adam hekayəsi Bəqərə surəsinin 259-cu ayəsində nəql olunur: xaraba bir şəhərin dirilməsinə şübhə edən adamı Allah yüz il ölü saxlayır, sonra dirildir və ona pozulmayan yeməyini, bərpa olunan uzunqulağını göstərərək dirilmənin haqq olduğunu bildirir.

  • Bu adam kim idi?

    Ayədə adı çəkilmir. Bəzi təfsir alimlərinə görə o, Üzeyr (ə.s) ola bilər, lakin bu qəti deyil; Quran adını açıqlamadığı üçün dəqiq söyləmək doğru deyil.

  • Nə üçün yüz il ölü qaldı?

    Adam xaraba şəhərin dirilməsinə təəccüb etdiyi üçün Allah onu yüz il ölü saxlayıb dirildərək ölümdən sonra dirilmənin necə mümkün olduğunu ona bilavasitə göstərdi (Bəqərə, 259).

  • Hekayənin əsas mövzusu nədir?

    Əsas mövzu ölümdən sonra dirilmənin (qiyamətin) Allah üçün asan olmasıdır. Pozulmayan yemək, bərpa olunan uzunqulaq və dirilən adam bu həqiqətin canlı dəlilləridir.

  • Bu hadisə hansı ayədədir?

    Bu hadisə Bəqərə surəsinin 259-cu ayəsində, bütöv hekayə tək bir ayədə nəql olunur.